KÜRTLER UYANDI! » DevhaberDevhaber

8 Şubat 2023 - 17:14

   KÜRTLER UYANDI!

Son Güncelleme :

21 Mart 2022 - 0:32

357 views
   KÜRTLER UYANDI!

 

Cemrelerin düşmesiyle birlikte her yıl hava, su ve toprak ısınmaya başlar. Toprakta uyuyan tohum canlanır ve doğanın şölenine katılır. Bahar gelir. Bu canlanış bütün dağlara ve kırlara renk cümbüşü olarak yansır. Uçan, sürünen ve yürüyen her canlıda bir faaliyet başlar. İnsan da üstüne düşeni yapar. Doğayla karşılıklı ilişkiler içinde birbirini değiştirip, dönüştürme aktivitesine katılır. Nevroz tam da böyle bir döngüdür. Yılda bir kez gelerek bize baharı bırakır ve gider.

Bugün Ortadoğu, Asya, Afrika ve Balkan halklarının bir kısmında kutlanan Nevroz, aslında bütün Dünya halklarının en az on iki bin yıllık ortak kültürüdür. Avcı-toplayıcı toplumdan tarım toplumuna geçişte insanlar, her yıl bu dönemde tohumun canlanmaya başladığını gözlemlemiş, sonra da bunu kutlamaya başlamışlar. Başlangıçta bu sadece bahar bayramı havasında kutlanmasına rağmen; daha sonraları birçok ulusların yaradılış destanlarını etkileyerek, özgürlük mücadelelerinin de ana motifi olmuştur.

Mısır yaradılış destanında önce bir bataklık ve Nil Kazı yumurtası vardır. Havaların ısınmasıyla birlikte bataklıkta meydana gelen buharlar bu yumurtayı ısıtarak, ilk canlının ve Tanrıların oluşumunu gerçekleştirir.

Hint yaratılış destanında gene başlangıçta bir yumurta var ve canılar buradan oluşur…

Altay yaratılış destanı gene baharın başlamasıyla üretilmiş bir destandır.

Türklerin Bozkurt ve Ergenekon destanları gene havaların ısınmasıyla başlayan bir kurtuluş ve özgürlük mücadelesine dönüşür…

Peki neden Bahar kutlamaları olarak başlayan Newroz, özgürlük ve bağımsızlık destanlarına yansıdı? Her şeyden önce insanlığın üretmiş olduğu bütün düşünceler doğa eyleminin bir parçasıdır. İnsan, doğada görmüş olduğu bu değişim ve döngüyü kendi yaşamına bir simge olarak eklemiştir. Önce tohum toprağa atılacak; bakımı yapılacak ve havaların ısınmasıyla yer yüzüne çıkacak. İnsanoğlu mücadeleyi de bu şekilde kurgulamıştır.

KÜRTLERDE NEWROZ’UN ANLAMI

Newroz çoğu halklarda farklı kutlanan gelenek olmasına rağmen, Kürtlerde bir özgürlük ve bağımsızlık bayramı olarak kutlanır.

Efsaneye göre Medler Asur Krallığının baskısı altındadır. Asur Kralı Dehhak çok zalim bir kraldır. Her gün birkaç Kürt gencini öldürerek beyinlerini ilaç olarak kullanmakta ve Kürtlerin sayısı her gün azalmaktadır. Sıra Demirci Kawa’nın oğullarına gelmiştir. Daha önce anlaştıkları üzere Demirci Kawa dağda büyük bir ateş yakar. Ateşi gören Kürtler eş zamanlı olarak ayaklanır ve Dehhak’ı öldürerek özgürlüklerine kavuşurlar.

Kürtler bu olayın, Mart ayının 21. Günü yaşandığına inanır ve her yıl özgürlük bayramı olarak kutlar. Şölen alanında büyük bir ateş yakılır. Kürt kadınları allı pullu en güzel elbiselerini; erkekler ise yöresel kıyafetlerini giyerek katılırlar. Yöresel türküler ve zılgıtlar eşliğinde halaylar çekilir. Şölen barış ve kardeşlik havasında geçer.

İZLENİMLER

Türkiye’de Newroz yaygın olarak 1990 yıllarından sonra kutlanmaya başlandı. Daha öncesinde kutlansa da yaygın değildi. TC. Sınırları içinde Türklerde ne önceden ne de günümüzde böyle bir gelenek olmamıştır. Ancak Kürtler arasında kitlesel kutlamalar başlayınca devlet erkanı düzeyinde de basit ve sembolik kutlamalar yapılmaya başlanmıştır. Fakat bunlar sadece resmi tören düzeyinde kalmış, Türk toplumunda karşılık bulmamıştır.

1992 olağanüstü hal döneminde devlet, nevroz kutlamalarını kökten yasaklamıştı! Buna rağmen halk bayramını kutlamak için alanlara indi. Devlet güçleri o gün zırhlı araç ve otomatik silahlarla halkın üzerine ateş açmış; Şırnak, Cizre ve Nusaybin’de 100’den fazla insanı acımasızca katletmişti! Gene aynı bölgede önlem olarak insanları spor tesislerine doldurmuş ve oraları esir kampına çevirmişlerdi! Sonra ki yıllarda da yasaklayıcı zihniyet devam etmiş olmasına rağmen, Kürt halkı 21 Mart nevrozunu meşrulaştırmak için bedeller ödemeye devam etti. Hala da bedeller ödeniyor.

Uzun yıllardan beri Newroz kutlamalarını yakından takip eder ve katılırım. Katılımcı sayısı tahmini olarak beş bini geçmezdi. Geçmişte yaşanmış olaylardan dolayı herkesin gözünde tedirginlik vardı.

Sanırım HDP Gaziantep millet vekili Mahmut Toğrul’un uzun yıllardır Antep halkı ile iç içe olması; esnaf, Pazar ve semt çalışmalarında en başta görev alması, burada ki enerjiyi ortaya çıkardı…

Eski yıllara oranla bu yıl (2021) bambaşka bir Nevroz vardı. Ben katılımcı sayısını 15 bin diye tahmin ederken, fikrini aldığım arkadaşlardan 20 ve 25 bin diyenler oldu. Daha kalabalık, ama daha diri, kararlı, umutlu ve özgüvenini kazanmış bir Kürt halkı vardı.

Bu Newroz sadece Kürtler için değil, ülkemizde yaşayan bütün halklar adına sevindirici müjdeler içeriyordu. Böylesi bir müjdeye hepimizin ihtiyacı vardı. Biz seçim olsa HDP oylarını yüzde on üçlerde tahmin etmemize rağmen, iktidar ve sözde muhalefet kanalları ısrarla baraj altında gösteriyorlardı. Şimdi onlar düşünsün. HDP oylarının yüzde on beşi aşacağına hiç şüphemiz yok. İhtiyacımız olan barış, huzur ve demokrasi HDP ile gümbür gümbür geliyor. NEWROZ PİROZ BE!

YORUM YAP

YASAL UYARI! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen kişiye aittir.